Tàu sân bay USS Abraham Lincoln của Mỹ – vốn đã được triển khai gần một năm và dành nhiều tháng hỗ trợ các hoạt động quân sự của Mỹ chống lại Iran – dự kiến sẽ cập cảng San Diego vào chiều thứ Năm.
Sự kiện này đánh dấu kết thúc một đợt triển khai được mô tả là “một trong những đợt triển khai căng thẳng và quan trọng nhất về mặt tác chiến trong kỷ nguyên hiện đại”; đợt triển khai này cũng ghi nhận kỷ lục về thời gian hoạt động liên tục trên biển, nhiều lần bị kéo dài thời hạn, cùng các báo cáo về tình trạng thiếu hụt nhu yếu phẩm cũng như sự sa sút về tinh thần và sức khỏe tâm lý của một số thủy thủ đoàn.
Tàu Lincoln rời San Diego vào tháng 11 năm ngoái, ban đầu hướng tới Thái Bình Dương. Tuy nhiên, tàu đã được điều hướng sang Trung Đông sau khi Mỹ và Israel bắt đầu cuộc đối đầu với Iran vào cuối tháng 2. Tàu sân bay này duy trì hoạt động tại khu vực đó cho đến cuối tháng 8, khi được tàu USS George Washington thay thế và bắt đầu hành trình trở về nhà.
Trước đó vào tháng 8, đợt triển khai của tàu Lincoln đã thu hút sự chú ý của dư luận và bị giám sát chặt chẽ khi xuất hiện các báo cáo về điều kiện sống tồi tệ trên tàu, bao gồm tình trạng thiếu hụt nhu yếu phẩm và nước sinh hoạt, sự cố hệ thống cấp thoát nước, cũng như tinh thần sa sút và sức khỏe tâm lý ngày càng xấu đi của khoảng 5.000 nhân sự trên tàu. Hai tờ báo quân sự hàng đầu cũng đưa tin về hai vụ việc thủy thủ cố gắng nhảy xuống biển, gây lo ngại cho gia đình các quân nhân và các chuyên gia y tế quân đội.
Các báo cáo này đã vấp phải sự phẫn nộ từ phía đảng Dân chủ, trong khi các quan chức cấp cao trong chính quyền Trump lại bác bỏ thông tin đó. Pete Hegseth – người được đề cử làm Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ – gọi các báo cáo này là “hoàn toàn sai lệch”; còn khi được phóng viên hỏi liệu ông có cho rằng đợt triển khai đã kéo dài quá lâu hay không, Tổng thống Donald Trump đã đáp: “Vẫn chưa đủ lâu” – một bình luận gây bức xúc cho gia đình một số thủy thủ.
Trong một tuyên bố vào thời điểm đó, Đô đốc Brad Cooper – người đứng đầu Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (US Central Command) – khẳng định rằng trong số 11 tàu sân bay đang hoạt động của Hải quân Mỹ, tàu Lincoln có “số lượng ca liên quan đến sức khỏe tâm lý thuộc hàng thấp nhất”. Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận rằng “điều này không có nghĩa là mọi thứ đều hoàn hảo”.
Ông Cooper cho biết việc triển khai dài ngày trên biển “mang lại những thách thức và khó khăn đặc thù, và mỗi người trong chúng ta – bao gồm cả tôi – đều có những cách phản ứng khác nhau trước các áp lực”. Hai tuần trước, khi tàu Lincoln đang trên đường trở về San Diego, ông Hung Cao – quyền Bộ trưởng Hải quân – xác nhận rằng tám quân nhân thuộc biên chế tàu Lincoln và nhóm tác chiến đi kèm đã có ý định tự sát.
Bà Sara Jacobs, nghị sĩ Đảng Dân chủ đại diện cho khu vực bầu cử số 51 của bang California – người từng đến thăm tàu Lincoln vào cuối tháng 9 – đã ra tuyên bố vào tuần trước. Bà cho biết dù cảm thấy “nhẹ nhõm khi tàu USS Abraham Lincoln sắp trở về San Diego” và “mong chờ được chào đón họ trở lại”, nhưng “yêu cầu về việc quy trách nhiệm sẽ không chấm dứt khi tàu cập cảng”.
“Tôi sẽ tiếp tục thúc đẩy một cuộc điều tra của [Văn phòng Tổng thanh tra] về những điều kiện này, cũng như một phiên điều trần thực địa của Ủy ban Quân vụ Hạ viện tại San Diego để lắng nghe trực tiếp ý kiến từ các quân nhân,” bà nói. “Chúng ta cần ngăn chặn cuộc khủng hoảng này tái diễn, và rốt cuộc là chấm dứt cuộc chiến với Iran cũng như đưa tất cả quân nhân của chúng ta trở về nhà.”
Hôm thứ Tư, ông Hegseth đã đến thăm tàu Lincoln trước khi tàu trở về và dành lời khen ngợi cho thủy thủ đoàn. Ông thừa nhận rằng đợt triển khai nhiệm vụ vừa qua của họ không hề “dễ dàng”.
“Khi gặp lại gia đình vào ngày mai, hãy chuyển lời tri ân của Tổng thống và của cá nhân tôi đến họ,” ông Hegseth nói. “Hãy cho họ biết rằng chúng tôi tin tưởng quãng thời gian chờ đợi đằng đẵng đó là để phục vụ cho một sứ mệnh chính nghĩa và mang tính lịch sử.”
Trong bài phát biểu của mình, ông Hegseth thông báo rằng các quân nhân trên tàu sẽ được trao tặng Huân chương Đơn vị Tổng thống (Presidential Unit Citation) – danh hiệu mà quân đội Hoa Kỳ dành cho các đơn vị có “hành động anh dũng phi thường khi đối đầu với kẻ thù có vũ trang”.
Trước khi tàu Lincoln cập cảng vào chiều thứ Năm, Blue Star Families – một trong những tổ chức phi lợi nhuận lớn nhất tại Hoa Kỳ chuyên hỗ trợ quân nhân tại ngũ, cựu chiến binh và gia đình họ – đã ra tuyên bố khẳng định rằng “mỗi lần trở về nhà đều là khoảnh khắc quan trọng đối với các gia đình quân nhân”.
Tổ chức này cho biết họ “chào đón các thủy thủ tàu USS Abraham Lincoln trở về và muốn mọi gia đình hiểu rằng họ không hề đơn độc trong quá trình tái hòa nhập và gắn kết lại với nhau”.
Blue Star Families cũng cho biết trong những tuần tới, họ sẽ tổ chức các ngày tri ân dành cho thủy thủ tàu Lincoln cùng gia đình, bao gồm một số sự kiện diễn ra vào tháng sau tại San Diego.
Nguồn : Yahoo News
