1. Hạ viện gạt bỏ đề nghị luận tội Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth
- Kết quả bỏ phiếu: Hạ viện Mỹ đã thông qua kiến nghị gạt bỏ đề nghị luận tội Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth với tỷ lệ 211 phiếu thuận và 204 phiếu chống (cách biệt 7 phiếu).
- Yếu tố vắng mặt: Có 11 dân biểu Đảng Dân chủ (trong đó có cựu Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi) vắng mặt. Sự thiếu hụt nhân sự này khiến phe Dân chủ bỏ lỡ cơ hội tạo sự bứt phá dù Dân biểu Cộng hòa Thomas Massie là người chủ xướng kiến nghị luận tội.
- Tranh cãi về tính hợp pháp:
- Tại cuộc họp báo ở Ngũ Giác Đài, ông Hegseth khẳng định các chiến dịch quân sự (tại Iran, vụ bắt Nicolas Maduro hay các đợt không kích tàu nghi chở ma túy) đều hợp pháp vì do Tổng tư lệnh (Tổng thống) trực tiếp ra lệnh và đã thông báo cho Quốc hội.
- Ngoại trưởng Marco Rubio và Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche cũng đưa ra các lập luận ủng hộ hành động của Tổng thống.
- Điểm mâu thuẫn pháp lý: Nhiều chuyên gia pháp lý và giới quan sát đặt câu hỏi về việc dùng “mệnh lệnh của Tổng thống” làm căn cứ hợp pháp duy nhất, nhắc lại các nguyên tắc pháp lý quốc tế (như Tòa án Nuremberg, Nguyên tắc Quốc tế Liên Hiệp Quốc) và Luật Quân sự Mỹ (Vụ thảm sát Mỹ Lai), trong đó khẳng định việc chỉ thuần túy tuân lệnh cấp trên không giúp miễn trừ trách nhiệm pháp lý nếu mệnh lệnh đó vi phạm hiến pháp hoặc luật pháp.
-
2. Hoa Kỳ tẩy chay kỳ Kiểm điểm Định kỳ Phổ quát (UPR) về Nhân quyền của Liên Hiệp Quốc
- Hành động tiền lệ: Phái đoàn Mỹ tiếp tục để trống hàng ghế đại diện tại kỳ Kiểm điểm Định kỳ Phổ quát về Nhân quyền ở Geneva năm thứ hai liên tiếp. Trong gần 20 năm qua, chưa từng có quốc gia nào bỏ trống vị trí hai năm liền tại cơ chế này.
- Lý do từ Bộ Ngoại giao Mỹ: Phía Mỹ đưa ra lý do đã chính thức rút khỏi Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc và cho rằng đây là diễn đàn mang thiên hướng chống Mỹ.
- Phản ứng quốc tế: Sự vắng mặt của Mỹ bị nhiều quốc gia (như Trung Quốc, Cuba) và các tổ chức nhân quyền lớn (như ACLU) chỉ trích là hành động né tránh trách nhiệm giải trình về các chính sách di dân, án tử hình hay quyền tự do biểu tình.
3. Phản ứng của Đảng Cộng hòa sau thất bại bầu cử giữa kỳ
- Kết quả cử tri: Trong kỳ bầu cử giữa kỳ vừa qua, Đảng Cộng hòa chịu mức thua khoảng 13–14 điểm phần trăm trên toàn quốc trước Đảng Dân chủ — đợt chênh lệch kỷ lục kể từ năm 1974 (sau bê bối Watergate).
- Động thái của MAGA & Trump:
- Thay vì điều chỉnh đường lối sang hướng ôn hòa để thu hút cử tri trung dung, Đảng Cộng hòa tại Hạ viện đã bỏ phiếu kín (106–73) chọn Jim Jordan — một nhân vật phe bảo thủ cứng rắn — làm Lãnh đạo Phe thiểu số Hạ viện kể từ tháng 1/2027.
- Tổng thống Donald Trump quyết định thăng chức cho Stephen Miller lên làm Chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc.
- Tổng thống Trump kiên quyết giữ lại Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bất chấp những tranh cãi xoay quanh cuộc chiến Iran.
- So sánh lịch sử: Sự kiên định của chính quyền Trump được so sánh đối lập với năm 2006 dưới thời Tổng thống George W. Bush, khi ông Bush lập tức chấp nhận đơn từ chức của Bộ trưởng Quốc phòng Donald Rumsfeld ngay sau khi Đảng Cộng hòa thất bại trong kỳ bầu cử giữa kỳ do cuộc chiến Iraq.
-
4. Bê bối đạo đức nghề nghiệp của Luật sư Alina Habba
- Cáo buộc vi phạm đạo đức nghiêm trọng: Văn phòng Đạo đức Luật sư tiểu bang New Jersey đã nộp bản cáo trạng dài hơn 100 trang đề nghị phạt nặng, bao gồm nguy cơ tước giấy phép hành nghề của Alina Habba — cựu luật sư riêng của ông Trump.
- Xung đột lợi ích tại Bedminster (2021):
- Nạn nhân Alice Bianco (21 tuổi) bị quản lý quấy rối tình dục tại Câu lạc bộ Golf Bedminster của ông Trump.
- Bà Habba bị cáo buộc tiếp cận Bianco, khuyên cô sa thải luật sư cũ để bà đóng vai trò đại diện. Tuy nhiên, cùng lúc đó bà Habba cũng âm thầm làm việc cho phía Bedminster để dàn xếp vụ kiện với số tiền chỉ 15.000 USD nhằm lấy lòng ông Trump.
- Vụ việc sau đó vỡ lỡ, thỏa thuận bị hủy và phía Bedminster cùng bà Habba phải chấp nhận dàn xếp lại với số tiền hơn 400.000 USD.
-
- Hợp đồng với gia đình ngân hàng Venezuela:
- Công ty thuộc gia đình chủ ngân hàng Venezuela Julio Herrera Velutini vừa chấm dứt hợp đồng trị giá hơn 50 triệu USD (trả 10 triệu USD/năm) với bà Habba.
- Hợp đồng này gây chú ý vì được ký ngay trước khi ông Velutini được Tổng thống Trump ban lệnh ân xá. Tổng thống Trump được cho là rất tức giận khi biết về khoản thù lao khổng lồ này của bà Habba.
-
- Rắc rối của người chồng mới: Người chồng mới của bà Habba — một doanh nhân có hợp đồng xây dựng lớn tại Venezuela dưới thời Nicolas Maduro — đang đối mặt với nguy cơ bị chính quyền mới tại Venezuela tước bỏ các hợp đồng sau khi biến động chính trị xảy ra.
Chi tiết phần tin Tranh cãi về tính hợp pháp liên quan đến cuộc bỏ phiếu luận tội Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth tại Hạ viện Mỹ:
1. Lập luận từ phía Bộ trưởng Pete Hegseth và Chính quyền
- Tuyên bố của Pete Hegseth: Trong cuộc họp báo tại Ngũ Giác Đài, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth khẳng định các chiến dịch quân sự—bao gồm cuộc chiến tại Iran, các đợt không kích tàu nghi chở ma túy ở vùng Caribe, hay vụ bắt giữ Nicolas Maduro—đều hoàn toàn hợp pháp. Ông nhấn mạnh tính hợp pháp xuất phát từ việc các chiến dịch này được thực hiện theo lệnh trực tiếp của Tổng tư lệnh (Tổng thống), đã được thông báo tới Quốc hội và do quân nhân Mỹ thi hành.
- Quan điểm của các quan chức liên quan:
- Ngoại trưởng Marco Rubio: Trả lời báo chí tại Paris, ông Rubio khẳng định Tổng thống có quyền chỉ đạo quân đội bảo vệ quốc gia trước các “mối đe dọa cận kề” (bao gồm tội phạm ma túy), và nhiệm vụ của Bộ Quốc phòng là thi hành mệnh lệnh trực tiếp đó.
- Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche: Cho biết Bộ Tư pháp luôn làm việc chặt chẽ với Ngũ Giác Đài để bảo đảm mọi quyết định và chiến dịch quân sự đều tuân thủ đúng quy định pháp luật.
-
2. Sự bất đồng và mâu thuẫn theo góc nhìn Pháp lý & Hiến pháp
- Người ra lệnh không tự thay thế cho Điều luật: Nhiều chuyên gia pháp lý chỉ ra rằng lập luận “hợp pháp vì do Tổng thống ra lệnh” tạo ra một vòng lặp logic. Tính hợp pháp phải được căn cứ trên Hiến pháp và luật pháp cho phép, chứ không phải dựa vào bản thân vị trí của người đưa ra mệnh lệnh.
- Quyền tuyên chiến của Quốc hội: Hiến pháp Mỹ trao quyền tuyên chiến và quyết định chi tiêu cho Quốc hội, chứ không trao quyền đơn phương phát động chiến tranh kéo dài cho Tổng thống. Việc viện dẫn lý do “đã thông báo cho Quốc hội” bị coi là chưa đủ, bởi Hạ viện từng thông qua các nghị quyết yêu cầu chấm dứt chiến sự.
- Đối chiếu với Tiền lệ Pháp lý Quốc tế và Luật Quân sự Mỹ:
- Hiến chương Liên Hiệp Quốc & Nguyên tắc Quốc tế (1950): Mệnh lệnh của cấp trên hay chính phủ không tự động miễn trừ trách nhiệm pháp lý/hình sự cho người thi hành nếu họ vẫn có sự lựa chọn về mặt đạo đức.
- Bộ luật Tư pháp Quân sự Thống nhất (UCMJ – Điều 92): Người lính có nghĩa vụ tuân hành các mệnh lệnh hợp pháp, nhưng không được che chở nếu mệnh lệnh đó rõ ràng vi phạm pháp luật (tương tự tiền lệ vụ án thảm sát Mỹ Lai năm 1971).
-
- Trách nhiệm cá nhân của người phê chuẩn: Các chuyên gia luật quân sự nhận định rằng với tư cách là người hoạch định và phê chuẩn trực tiếp các cuộc không kích hay chiến dịch quân sự, Bộ trưởng Quốc phòng vẫn phải chịu trách nhiệm độc lập trước pháp luật hình sự liên bang chứ không thể trút toàn bộ trách nhiệm lên mệnh lệnh của Tổng thống.
Chi tiết phần tin Hoa Kỳ tẩy chay kỳ Kiểm điểm Định kỳ Phổ quát (UPR) về Nhân quyền của Liên Hiệp Quốc:
- Hành động chưa từng có tiền lệ: Phái đoàn Mỹ tiếp tục bỏ trống hàng ghế đại diện tại kỳ Kiểm điểm Định kỳ Phổ quát (UPR) về Nhân quyền của Liên Hiệp Quốc ở Geneva năm thứ hai liên tiếp. Trong lịch sử gần 20 năm từ khi cơ chế UPR ra đời, chưa từng có quốc gia nào bỏ trống vị trí hai năm liên tiếp.
- Lý do từ Bộ Ngoại giao Mỹ: Washington giải thích hành động này bằng việc khẳng định Mỹ đã chính thức rút khỏi Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc, đồng thời cáo buộc diễn đàn này là nơi thường xuyên đưa ra các luận điệu chống Mỹ.
- Mâu thuẫn và chỉ trích từ giới quan sát:
- Các tổ chức nhân quyền (như Liên đoàn Dân quyền Hoa Kỳ – ACLU) và đại diện nhiều quốc gia chỉ ra rằng cơ chế UPR áp dụng bắt buộc cho toàn bộ 193 quốc gia thành viên Liên Hiệp Quốc, bất kể nước đó có nằm trong Hội đồng Nhân quyền (gồm 47 nước) hay không.
- Việc Mỹ vắng mặt bị đánh giá là tạo ra cuộc “khủng hoảng trách nhiệm giải trình”, giúp Washington tránh phải đối mặt với các câu hỏi chất vấn từ quốc tế liên quan đến các chính sách di dân, án tử hình, các hạn chế về quyền phá thai tại các tiểu bang hay việc xử lý các cuộc biểu tình trong nước.
-
- Phản ứng quốc tế: Phái đoàn các nước như Trung Quốc và Cuba cho rằng hành động này thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với cơ chế nhân quyền quốc tế và cho thấy Mỹ né tránh sự soi xét. Phía Liên Hiệp Quốc đã quyết định tạm hoãn việc xem xét phản ứng chính thức đối với sự vắng mặt của Mỹ sang đầu năm sau.
Chi tiết phần tin Bê bối đạo đức nghề nghiệp của Luật sư Alina Habba:
1. Cáo buộc vi phạm đạo đức từ cơ quan quản lý
Văn phòng Đạo đức Luật sư tiểu bang New Jersey đã nộp bản cáo trạng dài hơn 100 trang đề nghị áp dụng các hình phạt nặng, bao gồm nguy cơ tước giấy phép hành nghề luật sư đối với bà Alina Habba — cựu luật sư riêng của ông Donald Trump và từng đảm nhận vai trò quyền công tố viên liên bang tại New Jersey.
2. Xung đột lợi ích nghiêm trọng tại Câu lạc bộ Golf Bedminster (2021)
- Bối cảnh vụ việc: Cô Alice Bianco (21 tuổi), nhân viên tại Câu lạc bộ Golf Bedminster của ông Trump, bị quản lý trực tiếp quấy rối tình dục dồn dập. Cô đã thuê luật sư riêng để chuẩn bị khởi kiện câu lạc bộ.
- Hành vi thao túng: Bà Habba lúc đó là hội viên tại Bedminster và đang tìm cách tiếp cận bộ phận pháp lý của câu lạc bộ nhằm lấy lòng ông Trump. Bà Habba bị cáo buộc đã tiếp cận Bianco dưới danh nghĩa người giúp đỡ, thuyết phục cô gái 21 tuổi sa thải vị luật sư cũ.
- Vi phạm đại diện hai bên (Xung đột lợi ích): Dù âm thầm làm việc và bảo vệ lợi ích cho Bedminster (bên bị kiện), bà Habba lại đóng vai luật sư cố vấn cho nạn nhân (bên kiện). Bà thuyết phục Bianco chấp nhận khoản dàn xếp chỉ 15.000 USD — con số bị giới phân tích nhận định là quá thấp so với giá trị thực tế của vụ kiện (có thể lên tới hàng trăm nghìn USD).
- Bỏ mặc thân chủ: Khi Bianco nhắn tin nhờ tư vấn về thủ tục thuế cho số tiền 15.000 USD, bà Habba lập tức từ chối và lấy lý do “không phải luật sư đại diện”, bỏ mặc nạn nhân giải quyết hậu quả pháp lý.
- Hậu quả: Sự việc vỡ lỡ khi Bianco thuê luật sư mới khởi kiện cả Bedminster lẫn bà Habba để hủy thỏa thuận cũ. Thỏa thuận bị hủy bỏ và Bedminster cùng bà Habba buộc phải chấp nhận dàn xếp lại với số tiền hơn 400.000 USD.
3. Hợp đồng đắt giá và câu hỏi về tiền bạc – lệnh ân xá
- Hợp đồng 50 triệu USD bị chấm dứt: Công ty Concord Partners (do gia đình chủ ngân hàng người Venezuela Julio Herrera Velutini thành lập) vừa công khai chấm dứt hợp đồng dịch vụ pháp lý trị giá hơn 50 triệu USD (10 triệu USD/năm) với bà Habba.
- Nghi vấn trục lợi: Hợp đồng được ký vào cuối tháng 10/2025 — thời điểm bà Habba vẫn giữ chức quyền công tố viên liên bang. Chỉ vài tuần sau khi bà làm việc cho gia đình này, Tổng thống Trump đã ban lệnh ân xá cho ông Velutini (người từng bị truy tố tội hối lộ tại Mỹ).
- Phản ứng của ông Trump: Sau khi thông tin thù lao bị báo chí phanh phui, ông Trump tỏ ra rất giận giữ, gọi thỏa thuận này là “đáng ghét” và yêu cầu gia đình ngân hàng dừng trả tiền cho bà Habba. Dù bị sa thải, bà Habba vẫn giữ lại khoản tiền 6 triệu USD đã thanh toán cùng 8 triệu USD tiền thưởng ký hợp đồng.
4. Rắc rối từ người chồng mới liên quan đến Venezuela
- Người chồng mới của bà Habba — một doanh nhân Thổ Nhĩ Kỳ từng có mối quan hệ thân thiết với chính quyền cựu Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro để giành các hợp đồng xây dựng lớn — đang đối mặt với nguy cơ bị tước bỏ toàn bộ hợp đồng sau các biến động chính trị tại quốc gia này.
