Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio tuyên bố vẫn tin tưởng là Washington và Teheran có thể đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột ngay từ « hôm nay, thứ Hai » 25/05/2026 và đó sẽ là một thỏa thuận « vững chắc » cho phép giải tỏa eo biển Hormuz. Phát biểu nói trên được đưa ra sau khi tổng thống Donald Trump cho biết ông « không vội » tránh để phải « thông qua một thỏa thuận tồi ».
RFI 25/05/2026 – 11:42
Đang công du Ấn Độ chuẩn bị dự hội nghị về an ninh giữa bốn nước Hoa Kỳ, Nhật Bản, Úc và Ấn Độ (QUAD), ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tỏ ra thận trọng: Căn cứ vào những thông tin có được từ cuối ngày Chủ Nhật 24/5, có khả năng thỏa thuận (với Iran) sẽ đạt được trong ngày Thứ Hai, 25/05/2026.
Ngoại trưởng Mỹ đồng thời tuyên bố tổng thống Trump sẽ không ký một « thỏa thuận tồi ». Dù vậy theo giới quan sát, một số dấu hiệu cho thấy chính quyền Mỹ đang chịu áp lực rất lớn từ phía công luận và cả trong hàng ngũ Cộng Hòa và Dân Chủ, như giải thích của thông tín viên RFI Edward Maille từ Atlanta :
« Donald Trump trong tình thế bế tắc : làm thế nào vừa nhanh chóng đạt được một thỏa thuận, chấm dứt một cuộc xung đột đang bị một phần cử tri ủng hộ ông phản đối, nhưng đồng thời tránh để bị coi là bên phải đầu hàng. Bên cạnh đó là các câu hỏi nên đưa hay không vấn đề hạt nhân vào thỏa thuận và liệu có giải pháp tối ưu nào hay không ?
Suốt hai ngày nghỉ cuối tuần, phe Dân Chủ đối lập cũng như các dân biểu bên đảng Cộng Hòa đồng loạt lên tiếng. Điển hình là trường hợp của thượng nghị sĩ Ted Cruz. Ông e rằng thảo thuận sẽ quá thuận lợi cho phía Iran. Còn Roger Wicker, chủ tịch ủy ban quân lực tại Thượng Viện, kêu gọi tổng thống Hoa Kỳ lại oanh kích các cơ sở quân sự của Iran. Trên đài truyền hình CNN, thượng nghị sĩ đảng Cộng Hòa Thom Tillis cảnh báo mọi thỏa thuận với Iran mà không được Quốc Hội phê chuẩn thì chắc chắn sẽ thất bại. Ông nói : “Pete Hegseth và bên bộ Quốc Phòng, khoảng 11 tuần trước đây từng nói với chúng tôi là họ đã phá hủy năng lực phòng thủ của Iran, và chúng ta cũng kiểm soát được vật liệu hạt nhân của Iran, vấn đề chỉ là thời gian. Giờ đây, người ta nói đến quan điểm dường như là chấp nhận vật liệu hạt nhân đó vẫn ở lại Iran. Tất cả những điều này có nghĩa là gì ?”
Liên quan đến việc giải tỏa tài sản Iran bị đóng băng như phía Teheran đã yêu cầu, một lần nữa các nghị sĩ đảng Cộng Hòa theo dõi sát những quyết định của Donald Trump. Đây chính là chủ đề mà trước đây ông liên tục chỉ trích tổng thống Barack Obama khi chính quyền Washington ký kết thỏa thuận hạt nhân với Iran hồi 2015 ».
Theo các phương tiện truyền thông Hoa Kỳ, Teheran và Washington đàm phán trên ba vấn đề chính liên quan đến khối lượng uranium được làm giàu mà Iran đang nắm giữ, giải tỏa tài sản của chế độ Iran ở hải ngoại và nhất là việc mở cửa trở lại eo biển Hormuz.
Chính vì hy vọng xung đột Trung Đông nhanh chóng kết thúc, eo biển Hormuz lại được tự do qua lại mà giá dầu trong phiên giao dịch sáng nay giảm hơn 5% vào giờ mở cửa trên các sàn chứng khoán Á châu.
Đàm phán: Iran hoan nghênh các tiến triển, nhưng không thỏa hiệp về các « lằn ranh đỏ »
Trả lời báo giới hôm nay 25/06, phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Iran Esmail Baghai cho biết « đã đạt được thỏa thuận về phần lớn các vấn đề đang được thảo luận », nhưng không thể khẳng định là « một thỏa thuận sẽ sớm được ký kết », đồng thời tố cáo thái độ « sớm nắng chiều mưa » của Washington.
AFP dẫn lại hãng tin Iran Fars, theo đó các lệnh trừng phạt nhắm vào dầu mỏ, khí đốt và các sản phẩm hóa dầu khác của Iran sẽ phải được dỡ bỏ trong khi các cuộc đàm phán tiếp tục, để cho phép Iran xuất khẩu các sản phẩm rất quan trọng đối với nền kinh tế nước này.
Từ Teheran, thông tín viên Siavosh Ghazi cho biết về các lằn ranh đỏ của Iran :
« Theo các phương tiện truyền thông thân cận với chính quyền, các cuộc đàm phán ở giai đoạn cuối đang bị đình trệ vì hai vấn đề, hai thay đổi lập trường của Mỹ liên quan đến việc chấm dứt phong tỏa các tài sản của Iran và tình hình ở Liban.
Iran khẳng định sẽ không thỏa hiệp về hai lằn ranh đỏ này. Cụ thể là, các cuộc tấn công của Israel nhằm vào lực lượng Hezbollah và cộng đồng theo hệ phái Shia ở Liban phải chấm dứt, cùng với việc ngừng bắn nhắm vào Iran trên tất cả các mặt trận, và việc chấm dứt phong tỏa một phần tài sản của Iran. Số tiền đang được thảo luận nằm trong khoảng từ 12 tỷ đến 24 tỷ đô la. Đây là những lằn ranh đỏ đối với chính phủ Iran, và Teheran sẽ không nhượng bộ về bất kỳ điểm nào trong số này.
Đây là lý do tại sao các đàm phán hiện đang bị đình trệ. Hơn nữa, liên quan đến eo biển Hormuz, một quan chức thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo tuyên bố rằng Iran sẽ không chấp nhận trở lại tình hình trước đây. Điều này có nghĩa là việc mở lại eo biển Hormuz không có nghĩa là quay trở lại tình hình như trước chiến tranh. Iran sẽ duy trì quyền kiểm soát eo biển bằng cách thu phí với các tàu thuyền thương mại qua lại. »
Về eo biển Hormuz, hôm nay, phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Iran cho biết, Teheran sẽ thu phí cho « các dịch vụ lưu thông hàng hải » và nhấn mạnh sẽ không thu « lệ phí qua eo biển ». Ông Esmail Baghai giải thích : « Các dịch vụ được cung cấp, cụ thể như dịch vụ lưu thông hàng hải và các biện pháp cần thiết để bảo vệ môi trường của eo biển Hormuz, Vịnh Ba Tư và Biển Oman, đòi hỏi một số khoản phí nhất định ».
Tư lệnh quân đội Pakisan đi Trung Quốc
Tư lệnh Quân đội Pakistan Asim Munir, cùng thủ tướng Shehbaz Sharif, công du Trung Quốc hôm nay. Tư lệnh Quân đội Asim Munir là người phụ trách chính việc trung gian cho các đàm phán giữa Teheran và Washington.
Tại Bắc Kinh, trong cuộc gặp giới lãnh đạo Trung Quốc, thủ tướng Shehbaz Sharif nhấn mạnh, « thống chế Munir đã có mặt tại Teheran, và ông ấy không thể bỏ lỡ chuyến đi quan trọng này ». Thủ tướng Pakistan cám ơn Trung Quốc đã hậu thuẫn cho một giải pháp hòa bình.
