Washington, D.C. – ngày 17/11/2025
Tổ chức Judicial Watch hôm nay thông báo đã đệ đơn kiện theo Đạo luật Tự do Thông tin (FOIA) đối với Bộ Giáo dục Hoa Kỳ, yêu cầu cung cấp các hồ sơ liên quan đến mối quan hệ của Đại học Michigan với Trung Quốc, bao gồm cả các trao đổi với Bộ Tư pháp Hoa Kỳ
(Judicial Watch Inc. v. U.S. Department of Education, số hồ sơ 1:25-cv-03895).
Judicial Watch đã khởi kiện tại Tòa án Liên bang Khu vực Quận Columbia sau khi Bộ Giáo dục không cung cấp hồ sơ theo yêu cầu FOIA nộp ngày 4/6/2025, bao gồm:
-
Toàn bộ hồ sơ về nguồn tài trợ mà Đại học Michigan nhận được từ:
-
Chính phủ Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa,
-
Đảng Cộng sản Trung Quốc,
-
công dân Trung Quốc hoặc các tổ chức liên quan,
-
bao gồm các hồ sơ được lập hoặc tiếp nhận theo Điều 117 của Đạo luật Giáo dục Đại học năm 1965 (quy định về báo cáo quà tặng và hợp đồng từ nước ngoài).
-
-
Toàn bộ hồ sơ trao đổi giữa bất kỳ viên chức nào của Bộ Giáo dục với bất kỳ viên chức nào của Bộ Tư pháp (hoặc các đơn vị trực thuộc) liên quan đến:
-
Phòng thí nghiệm và Nhóm Công tác Tương tác Phân tử Thực vật–Vi sinh vật của Đại học Michigan,
-
hoặc bất kỳ nhân viên hay sinh viên nào có liên hệ với phòng thí nghiệm/nhóm công tác này.
-
Ngày 5/6, Judicial Watch thu hẹp phạm vi yêu cầu đối với phòng thí nghiệm, tập trung vào các quan chức sau:
-
Bộ trưởng McMahon
-
Chánh Văn phòng Oglesby
-
Liên lạc Nhà Trắng Warzoha
-
Giám đốc Văn phòng Đối ngoại Hong
-
Tổng Cố vấn Wheeler
-
Phó Tổng Cố vấn phụ trách Giáo dục Sau Trung học
-
Trợ lý Bộ trưởng Văn phòng Giáo dục Sau Trung học Bergeron
-
Giám đốc Cấp cao phụ trách Giáo dục Quốc tế và Ngoại ngữ Gibbs
Bối cảnh vụ việc
Tháng 1/2025, Đại học Michigan thông báo chấm dứt hợp tác với một đại học lớn của Trung Quốc, chỉ vài tháng sau khi năm sinh viên Trung Quốc trong một chương trình liên kết bị truy tố vì khai gian với các điều tra viên liên bang liên quan đến những hoạt động đáng ngờ gần một cơ sở quân sự hẻo lánh.
Tháng 6/2025, hai công dân Trung Quốc — Yunqing Jian, nghiên cứu sinh sau tiến sĩ tại Phòng thí nghiệm Tương tác Phân tử Thực vật–Vi sinh vật của Đại học Michigan, và Zunyong Liu, bạn đời của cô — bị truy tố vì âm mưu tuồn lậu một loại nấm được xem là tác nhân tiềm tàng của khủng bố nông nghiệp vào Hoa Kỳ.
-
Jian sau đó nhận tội buôn lậu và khai gian, bị tuyên án thời gian đã thụ án.
-
Liu bị chặn tại sân bay Detroit Metro năm 2024 khi mang theo các mẫu nấm được giấu kín và sau đó bị trục xuất.
Riêng biệt, bốn công dân Trung Quốc khác cũng đã bị truy tố vì buôn lậu vật liệu sinh học.
Phát biểu của Judicial Watch
Ông Tom Fitton, Chủ tịch Judicial Watch, cho biết:
“Chúng tôi đang góp phần giám sát các trường đại học được tài trợ bằng tiền thuế có mối liên hệ với các chính phủ nước ngoài thù địch. Công chúng Mỹ xứng đáng được biết đầy đủ sự thật.”
Các vụ kiện liên quan đến Qatar
Tháng 1/2025, Judicial Watch cũng khởi kiện Bộ Giáo dục thay mặt Viện Pháp lý Zachor, yêu cầu hồ sơ về nguồn tài trợ và hoạt động của Qatar tại năm đại học Mỹ, trong đó có Đại học Michigan.
Theo một báo cáo tháng 2/2024, Qatar đã cấp hoặc ký hợp đồng gần 6 tỷ USD với các trường đại học Mỹ kể từ năm 2007. Báo cáo cho rằng khoản tiền này đã:
-
giúp Qatar có ảnh hưởng vượt mức trong chính trị và học thuật Mỹ,
-
góp phần bình thường hóa tuyên truyền chống Israel,
-
và bịt miệng các chỉ trích về mối liên hệ lâu dài của Doha với Hamas, chế độ Iran và các nhóm khủng bố khác.
Judicial Watch và Zachor trước đó đã theo đuổi kiện tụng hơn 5 năm tại Texas để buộc Qatar Foundation cung cấp thông tin về tài trợ cho Texas A&M University. Các hồ sơ được công bố cho thấy:
-
Hơn 522 triệu USD được Qatar cấp cho Texas A&M từ 1/1/2013 đến 22/5/2018,
-
trong đó hơn 485 triệu USD đến từ Qatar Foundation.
Ngoài ra, nhờ chiến thắng tại tòa của Judicial Watch, Texas A&M đã phải công bố các hợp đồng cho thấy trường này có thể đã chuyển giao quyền sở hữu trí tuệ nhạy cảm cho Qatar Foundation.